Voor veel ondernemingen speelt de vrijstelling van doorstorting van bedrijfsvoorheffing voor ploegen- en nachtarbeid een cruciale rol in het beheersen van loonkosten. Maar door een snel veranderende wetgeving – waaronder een beperking van het fiscale voordeel – is het belangrijk dat je als werkgever jouw huidige strategie kritisch bekijkt. Tijd voor een update.
Complexe regeling vraagt om meer onderbouwing
Veel bedrijven maken al geruime tijd gebruik van de vrijstelling voor ploegen- en nachtarbeid. Vaak werd deze regeling via de payrolladministratie geïmplementeerd en sindsdien niet veel gewijzigd.
De overheid legt steeds meer de nadruk op de praktische uitvoering van het werk. Niet alleen het soort activiteit is van belang, maar ook hoe ploegen binnen jouw organisatie zijn samengesteld en georganiseerd. Hierdoor hangt de beoordeling van de vrijstelling steeds meer af van de feitelijke situatie binnen jouw bedrijf.
Beperkt fiscaal voordeel vanaf 2027
Een ingrijpende verandering komt voort uit de recent goedgekeurde programmawet van de federale regering. Deze wet introduceert een zogenaamde correctiefactor voor verschillende vrijstellingen van doorstorting van bedrijfsvoorheffing, waaronder die voor ploegen- en nachtarbeid.
Het vrijstellingspercentage zelf blijft onveranderd op 22,8%, maar het uiteindelijke fiscale voordeel wordt verminderd door een correctiefactor.
De geplande percentages zijn:
De bedoeling is om te voorkomen dat het fiscale voordeel automatisch stijgt door indexeringen en loonverhogingen. Voor werkgevers betekent dit dat het effectieve voordeel afneemt, waardoor de loonkosten relatief stijgen.
Opvallend is dat de toelichting bij de wet spreekt van een tijdelijke maatregel van drie jaar, terwijl de wettekst zelf geen einddatum voorziet voor de correctiefactor vanaf 2029. Hierdoor lijkt het erop dat de beperking mogelijk permanent zal zijn.
Nieuwe regels rond nachtarbeid creëren onzekerheid
Ook op het gebied van arbeidsrecht zijn veranderingen op komst. Met name in de distributiesector en aanverwante activiteiten, zoals e-commerce, is er een versoepeling van het systeem van nachtarbeid gepland.
Voor nieuwe werknemers geldt vanaf juni 2026 dat de verplichte nachtpremie alleen nog van toepassing is voor prestaties tussen 23 uur en 6 uur. Momenteel is dat tijdsvenster breder.
Hoewel dit op het eerste gezicht een kostenbesparing lijkt, brengt het ook een potentieel probleem met zich mee. Het fiscale kader blijft immers voorlopig nog uitgaan van nachtarbeid tussen 20 uur en 6 uur.
Als onderneming kun je hierdoor in een situatie belanden waarin je arbeidsrechtelijk correct handelt, maar fiscaal niet langer aan alle voorwaarden voldoet. Er bestaat dan het risico dat de vrijstelling voor nachtarbeid geheel of gedeeltelijk wordt betwist.
Vier essentiële vragen voor elke kmo
Aangezien fiscale controles doorgaans met terugwerkende kracht plaatsvinden, kunnen kleine afwijkingen over meerdere jaren oplopen tot aanzienlijke bedragen.
