Bij de overgang naar een tarief van 3% verkooprecht voor de enige eigen woning verduidelijkt de Vlaamse Belastingdienst (VLABEL) wanneer je nog het tarief van 2% kunt krijgen. Niet de datum van de notariële akte, maar die van de verkoopovereenkomst (het compromis) is hierbij cruciaal. VLABEL heeft dat op 1 oktober 2026 vastgelegd in een administratief standpunt. Koop je als zelfstandige of kmo-zaakvoerder privé een woning om er zelf in te wonen, dan kan een tijdige overeenkomst en goede bewijsstukken deze overgang soepeler maken.
VLABEL heeft een administratief standpunt uitgebracht over de overgang naar het tarief van 3% verkooprecht voor de enige eigen woning. Daarbij is de datum van de verkoopovereenkomst bepalend voor het toe te passen tarief. Onderhandse verkoopovereenkomsten die vóór 1 januari 2027 worden afgesloten, kunnen volgens VLABEL nog in aanmerking komen voor het tarief van 2%. Het standpunt geldt onder voorbehoud, omdat het Vlaams Parlement nog een andere regeling kan invoeren.
Wil je als zelfstandige of kmo-zaakvoerder in Vlaanderen een woning kopen die jouw enige eigen woning wordt, dan is vooral de datum waarop je het compromis ondertekent van belang. Onderteken je die verkoopovereenkomst vóór 1 januari 2027, dan kun je in principe nog belast worden aan 2%, ook als de notariële akte later wordt ondertekend.
VLABEL vraagt aan notarissen dat zij in de notariële verkoopakte een fiscale verklaring opnemen die bevestigt dat de verkoopovereenkomst vóór 1 januari 2027 werd gesloten. Bij twijfel over de datum van het compromis kan VLABEL bijkomende bewijsstukken opvragen om te controleren of de koop daadwerkelijk tijdig tot stand kwam.
Voor authentieke akten die na 30 april 2027 worden verleden, kondigt VLABEL aan dat zulke bewijsstukken sowieso zullen worden opgevraagd. Bewaar daarom alle documenten zorgvuldig zodat je ze later direct kunt voorleggen.
VLABEL maakt een duidelijk onderscheid tussen een verkoopovereenkomst en een wederzijdse aankoop- en verkoopbelofte, ook wel een gekruiste optie genoemd. Zo’n gekruiste optie geldt in dit standpunt niet als verkoopovereenkomst. In die gevallen komt de koop volgens VLABEL pas tot stand op het moment dat de authentieke akte wordt verleden, en de datum van die akte bepaalt dan het tarief.
Wil je het tarief van 2% nog kunnen verkrijgen, dan volstaat een wederzijdse aankoop- en verkoopbelofte in 2026 dus niet. Zorg ervoor dat je met de verkoper een daadwerkelijke verkoopovereenkomst sluit vóór 1 januari 2027. Heb je nu al een gekruiste optie ondertekend, bespreek dan met je notaris of en hoe je die afspraak kunt omzetten in een echte verkoopovereenkomst.
Wil je nog een enige eigen woning kopen met het tarief van 2%, spreek dan snel met je notaris af tegen wanneer het compromis moet worden ondertekend en welke bewijsstukken je bijhoudt. Bespreek je plannen ook met je boekhouder, zodat die het financiële effect van 2% tegenover 3% verkooprecht in je privébudget kan inschatten.
